Ndërlidhjet

SHBA dhe Irani sikur “macja me miun”


Lideri suprem iranian AyatollahAli Khamenei gjatë adresimit në Parlament

Kur bëhet fjalë për raportet mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit, është thjeshtë sikur loja mes macës dhe miut, filmit vizatimor të famshëm Tom dhe Jerry, deklarojnë autoritetet iraniane.

Mesazhi i filmit klasik të Hanna-Barbera përsëritet në këtë version: përderisa macja me fuqinë dhe madhësinë bën lojëra me miun, është miu i mençur ai që gjithmonë del fitimtar.

Lideri suprem Iranian Ayatollah Ali Khamenei, përfshiu të dy rivalët gjatë adresimit më 23 maj, pas krijimit të tensioneve nga Uashingtoni me anulimin e marrëveshjes bërthamore me Iranin të vitit 2015.

“Shtetet e Bashkuara kanë qenë të përkushtuar në të gjitha llojet e armiqësisë për goditjen e Republikës Islame dhe kanë bërë komplot me propaganda në skemat politike, ekonomike, ushtarake, qe nga Revolucioni Islam më 1979”, tha Khamenei.

Të gjitha përpjeket kanë dështuar – sikurse Tom në filmin vizatimor të njohur Tom dhe Jerry – dhe do të dështojnë sërish në të ardhmen, tha ai.

Komentet e Khameneit, që u publikuan në faqen e tij zyrtare, ishin të parat që nga kërcënimi i Sekretarit të Shtetit Mike Pompeo ndaj Iranit me “sanksionet më të rënda në histori” nëse Teherani nuk pajtohet me 12 kushtet e marrëveshjes bërthamore.

Ndër kërkesat ishin zbulimi i plotë i dimensioneve të supozuara të ushtrisë së kaluar të programit bërthamor të Iranit, fundi i përhapjes së raketave balistike dhe ndërprerja e mbështetjes së saj për grupet e armatosura në rajon që Shtetet e Bashkuara i konsiderojnë organizata terroriste.

Deklarimet e Pompeos më 21 maj, vijnë dy javë pas anulimit të marrëveshjes bërthamore nga presidenti Trump, që i mundësonte Iranit lehtësira në ekonomi.

Vendimi i Trump kishte zemëruar liderët iranianë, duke shtyer Khamenein që të sfidojë direkt presidentin amerikan me fjalët “Nuk mund të bësh as një gjë”.

Me gjithë mosbesimin e madh ndaj Uashingtonit, Khamenei ka mbështetuar marrëveshjen bërthamore në momentin e nënshkrimit nga fuqitë botërore, duke e konsideruar si bazë të negociatave të mëtutjeshme.

Por, ai shpejt u kthye në kundërshtim të pajtimit, pas vlerësimit se shumë nga përfitimet ishin ende të bllokuara nga sanksionet amerikane që lidhen me të drejtat e njerëzve në Iran dhe programit të armëve balistike.

Khamenei, që jep fjalën e fundit në të gjitha çështjet e Republikës Islame, tha vitin e kaluar që marrëveshja duhet të anulohet nëse SHBA-ja tërhiqet.

Krahasimi i liderit Iranian në mes dy vendeve me filmin vizatimor Tom dhe Jerry është ironk, pas shumë vërejtjeve që kishte dhënë lidhur me rrezikun e influencës amerikane në kulturën iraniane.

Por, ka shumë paralele për tu tërhequr: Përderisa kërcenimi për shkatërrim është gjithmonë prezent, Tom gjithmonë kërkon të hajë Jerryn, të dy, rrallë flasin me njëri tjetrin dhe të dy duket se ndjejnë kënaqësi nga torturimi i njëri tjetrit.

Po ashtu, ka dallime në këtë krahasim. Jerry, për shembull, shpesh është portretizuar si patriot amerikan, duke u bazuar në epizodën e vitit 1943 që kishte fituar çmime, në të cilën Tom bën të pamundurën për të mënjanuar ambiciet e Jerryt për të nisur një raketë.

*Epizodi i filmit vizatimor Tom dhe Jerry

Përgatiti: Flandra Marmullaku
XS
SM
MD
LG