Një grup dypartiak senatorësh amerikanë u bëri thirrje të martën autoriteteve në Serbi që të sigurojnë kushte të barabarta për të gjithë pjesëmarrësit në zgjedhjet parlamentare, duke thënë se po vërejnë “shenja shqetësuese” para votimit të 25 tetorit.
“Ne i bëjmë thirrje partisë në pushtet dhe të gjitha institucioneve përkatëse që të sigurojnë zhvillimin e qetë, të lirë dhe të hapur të zgjedhjeve të ardhshme”, thanë senatorët republikanë dhe demokratë përmes një deklarate të përbashkët.
Ata vlerësuan se “raportimet për përgjime të paligjshme të anëtarëve të opozitës dhe përpjekjet për të diskredituar dhe minuar misionet vëzhguese të zgjedhjeve janë thellësisht shqetësuese”. Ata theksuan se “autoritetet serbe duhet të sigurojnë kushte të barabarta për të gjitha partitë dhe qasje të hapur në vendvotime për të gjithë qytetarët”.
Në një deklaratë të Komitetit të Senatit për Marrëdhënie me Jashtë u tha se vëzhguesit e pavarur të zgjedhjeve shprehin shqetësim se ato do të mbahen në një mjedis armiqësor për shoqërinë civile, vëzhguesit dhe partitë opozitare.
“Fatkeqësisht, vëzhguesit serbë dhe ata ndërkombëtarë të zgjedhjeve kanë konstatuar shkelje serioze të integritetit të procesit gjatë zgjedhjeve të mëparshme parlamentare të vitit 2022. Tani po shohim shenja të ngjashme shqetësuese para zgjedhjeve të 25 tetorit”, thanë senatorët.
Deklarata u publikua nga senatorët republikanë republikanë Roger Wicker, Chuck Grassley, Joni Ernst dhe Thom Tillis dhe ata demokratë Jeanne Shaheen, Dick Durbin dhe Chris Murphy.
SHIKONI EDHE:
A do të ketë zgjedhje të drejta në Serbi fundjavën e ardhshme?Në deklaratë thuhet se, sipas organizatës së pavarur dhe jopartiake serbe CRTA dhe Zyrës së OSBE-së për Institucione Demokratike dhe të Drejtat e Njeriut (ODIHR), gjatë fushatës zgjedhore janë regjistruar disa raste të frikësimit të votuesve, keqpërdorimit të burimeve shtetërore në favor të partisë në pushtet dhe frikësimit të kandidatëve të opozitës nga policia.
Në deklaratë shtohet se këto shqetësime janë të ngjashme me mangësitë e evidentuara pas zgjedhjeve të vitit 2022, të cilat Partia Përparimtare Serbe (SNS) në pushtet ende nuk i ka adresuar.
“Ndërsa qytetarët e Serbisë përgatiten të votojnë më 25 tetor, ne qëndrojmë në mbështetje të së drejtës së tyre që zëri i tyre të dëgjohet në kushte të lira dhe të drejta. U bëjmë thirrje të gjitha palëve që të respektojnë numërimin e votave dhe procedurat përkatëse për verifikimin e rezultateve zgjedhore”, thanë senatorët amerikanë.
Ata theksuan se SHBA-ja e ka mbështetur prej kohësh rrugën e Serbisë drejt integrimit euroatlantik dhe e ka njohur potencialin e saj për të kontribuar në stabilitetin e Ballkanit Perëndimor.
“Demokracia e fortë në Serbi është thelbësore për arritjen e secilit prej këtyre synimeve”, thanë senatorët.
“Rikonfirmojmë rolin thelbësor që kanë vëzhguesit ndërkombëtarë dhe ata vendorë në ruajtjen e besimit në procesin zgjedhor. Autoritetet serbe kanë përgjegjësinë të sigurojnë që të gjitha institucionet ta respektojnë rolin e vëzhguesve qytetarë, gazetarëve dhe kandidatëve për poste publike”, theksuan senatorët amerikanë.
Më 25 tetor, Serbia mban zgjedhjet e parakohshme parlamentare. Ish-presidenti serb, Aleksandar Vuçiq në këto zgjedhje garon me partinë e tij, SNS, përkatësisht me listën e quajtur “Serbia e Bashkuar”.
Rivalja kryesore e kësaj nisme vlerësohet se është Lista Studentore, që doli nga vala e protestave kundër korrupsionit në Serbi.
Në këto zgjedhje votojnë edhe serbët që jetojnë në Kosovë. Ata rëndom, përmes transportit të organizuar, shkojnë në qytetet serbe që gjendet pranë kufirit me Kosovën, për të votuar.
SHIKONI EDHE:
Si u rrit numri i votuesve nga Kosova për 20 mijë që nga zgjedhjet e kaluara në Serbi?Më herët, serbët në Kosovë votonin në komunat e banuara me shumicë serbe dhe më pas Organizata për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë i dërgonte votat e tyre në Serbi. Por, këtë praktikë e ka ndërprerë më 2022 Qeveria e Kosovës e udhëhequr nga Albin Kurti.
Kosova kërkon që Serbia të bëjë kërkesë të drejtpërdrejtë për organizimin e zgjedhjeve, pa ndërmjetësimin e OSBE-së. Por, Beogradi e ka refuzuar këtë, duke argumentuar se një hap i tillë do të nënkuptonte njohjen e pavarësisë së Kosovës.