Ndërlidhjet

Papa Françesku: Nagorno-Karabaku po përjeton krizë humanitare

Kolona e refugjatëve duke ikur nga Nagorno-Karabaku.
Kolona e refugjatëve duke ikur nga Nagorno-Karabaku.

Papa Françesku bëri thirrje të dielën për bisedime mes Azerbajxhanit dhe Armenisë, për ta kthyer paqen në Nagorno-Karabak, duke shtuar se ky rajon është duke përjetuar krizë humanitare.

“E kam ndjekur situatën dramatike të zhvendosjes së njerëzve nga Nagorno-Karabaku në ditët e fundit dhe e përsëris thirrjen time për bisedime mes Azerbajxhanit dhe Armenisë, duke shpresuar se bisedimet mes palëve do ta sjellin një marrëveshje afatgjate, e cila do t’i japë fund krizës humanitare”, tha papa të dielën.

Më shumë se 100.000 refugjatë kanë mbërritur në Armeni që prej operacionit ushtarak të Azerbajxhanit për ta rimarrë kontrollin në Nagorno-Karabak, tha të shtunën Organizata e Kombeve të Bashkuara.

Më 28 shtator, liderët e Republikës së Nagorno-Karabakut kanë thënë se entiteti i tyre, i stilit separatist, do të pushojë së ekzistuari prej 1 janarit.

Presidenti i Karabakut, Samvel Shahramanian, tha se ky vendim është marrë pas situatës së krijuar dhe pasi Azerbajxhani e ka fituar kontrollin e plotë në këtë rajon.

Në dekretin e tij është përmendur arritja e një armëpushimi javën e kaluar për t’iu dhënë fund luftimeve.

Nagorno Karabaku, i njohur si Artsak nga armenët, është një zonë malore pa dalje në det, në Kaukazin e Jugut.

Eksodi masiv nga Nagorno-Karabaku

Refugjatët duke ecur përgjatë rrugës që çon nga Nagorno-Karabaku në Kornidzor të Armenisë më 26 shtator, teksa eksodi masiv po vazhdon pas ofensivës azerbajxhanase, që i dha Bakusë kontrollin e plotë të këtij rajoni malor.
1/12 Refugjatët duke ecur përgjatë rrugës që çon nga Nagorno-Karabaku në Kornidzor të Armenisë më 26 shtator, teksa eksodi masiv po vazhdon pas ofensivës azerbajxhanase, që i dha Bakusë kontrollin e plotë të këtij rajoni malor.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Refugjatët duke u ngrohur pranë një zjarri të ndezur në rrugën që çon drejt kufirit me Armeninë, derisa presin që të hapet rruga për në Armeni më 25 shtator. Armenia dhe Azerbajxhani kanë luftuar dy luftëra në tri dekadat e fundit lidhur me kontrollin e rajonit, i cili u bë i banuar me shumicë etnike, brenda kufijve të njohur ndërkombëtarisht të Azerbajxhanit, pas kolapsimit të Bashkimit Sovjetik.
2/12 Refugjatët duke u ngrohur pranë një zjarri të ndezur në rrugën që çon drejt kufirit me Armeninë, derisa presin që të hapet rruga për në Armeni më 25 shtator. Armenia dhe Azerbajxhani kanë luftuar dy luftëra në tri dekadat e fundit lidhur me kontrollin e rajonit, i cili u bë i banuar me shumicë etnike, brenda kufijve të njohur ndërkombëtarisht të Azerbajxhanit, pas kolapsimit të Bashkimit Sovjetik.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Imazhet satelitore shfaqin kolonat e gjata në Korridorin Laçin më 26 shtator, rruga e vetme që lidh Nagorno-Karabakun me Armeninë. Rajoni fillimisht u mor nën kontroll nga forcat e armenëve etnikë, që kishin mbështetjen e ushtrisë armene, gjatë luftimeve separatiste që përfunduan më 1994. Gjatë luftës më 2020, megjithatë Azerbajxhani rimori pjesë të mëdha të Nagorno-Karabakut, por edhe të territoreve përreth që ishin nën kontrollin e forcave armene.
3/12 Imazhet satelitore shfaqin kolonat e gjata në Korridorin Laçin më 26 shtator, rruga e vetme që lidh Nagorno-Karabakun me Armeninë. Rajoni fillimisht u mor nën kontroll nga forcat e armenëve etnikë, që kishin mbështetjen e ushtrisë armene, gjatë luftimeve separatiste që përfunduan më 1994. Gjatë luftës më 2020, megjithatë Azerbajxhani rimori pjesë të mëdha të Nagorno-Karabakut, por edhe të territoreve përreth që ishin nën kontrollin e forcave armene.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Refugjatët armenë duke rregulluar makinën në rrugën që çon nga Nagorno-Karabaku për në Armeni. Lufta e vitit 2020 përfundoi pasi Rusia ndërmjetësoi një marrëveshje armëpushimi dhe në rajon u vendosën paqeruajtësit rusë. Këta paqeruajtës bënë pak për të ndaluar përparimin e forcave azerbajxhanase që nisën operacionin “kundër terrorizmit” në Nagorno-Karabak.
4/12 Refugjatët armenë duke rregulluar makinën në rrugën që çon nga Nagorno-Karabaku për në Armeni. Lufta e vitit 2020 përfundoi pasi Rusia ndërmjetësoi një marrëveshje armëpushimi dhe në rajon u vendosën paqeruajtësit rusë. Këta paqeruajtës bënë pak për të ndaluar përparimin e forcave azerbajxhanase që nisën operacionin “kundër terrorizmit” në Nagorno-Karabak.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Një kamion duke bartur një veturë dhe refugjatët arrijnë në Armeni. Para ofensivës, Azerbajxhani për muaj të tërë kishte bllokuar qasjen në Nagorno-Karabak, duke pretenduar se kishte shqetësime se atje po dërgoheshin dërgesa me armë. Bllokada la 120.000 banorët e rajonit pa furnizime esenciale.
5/12 Një kamion duke bartur një veturë dhe refugjatët arrijnë në Armeni. Para ofensivës, Azerbajxhani për muaj të tërë kishte bllokuar qasjen në Nagorno-Karabak, duke pretenduar se kishte shqetësime se atje po dërgoheshin dërgesa me armë. Bllokada la 120.000 banorët e rajonit pa furnizime esenciale.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Një refugjate udhëton me një veturë drejt Armenisë. Shumë refugjatë janë bllokuar në rrugë dhe disa nuk kanë ushqim dhe ujë të mjaftueshëm. Azerbajxhani rihapi rrugën më 24 shtator, katër ditë pas marrëveshjes së armëpushimit që i dha fund operacionit të rrufeshëm ushtarak.
6/12 Një refugjate udhëton me një veturë drejt Armenisë. Shumë refugjatë janë bllokuar në rrugë dhe disa nuk kanë ushqim dhe ujë të mjaftueshëm. Azerbajxhani rihapi rrugën më 24 shtator, katër ditë pas marrëveshjes së armëpushimit që i dha fund operacionit të rrufeshëm ushtarak.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Refugjatët armenë në një kamion të ndalur në një pikë kontrolli në Laçin, që kontrollohet nga paqeruajtësit rusë dhe rojet kufitare azerbajxhanase, teksa janë nisur drejt Armenisë. Bakuja është zotuar se do të trajtojë në mënyrë të barabartë armenët etnikë, por Jerevani ka paralajmëruar për një “spastrim” të mundshëm “etnik”.
7/12 Refugjatët armenë në një kamion të ndalur në një pikë kontrolli në Laçin, që kontrollohet nga paqeruajtësit rusë dhe rojet kufitare azerbajxhanase, teksa janë nisur drejt Armenisë. Bakuja është zotuar se do të trajtojë në mënyrë të barabartë armenët etnikë, por Jerevani ka paralajmëruar për një “spastrim” të mundshëm “etnik”.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Refugjatët armenë duke u përqafuar pas arritjes në Kornidzor të Armenisë.
8/12 Refugjatët armenë duke u përqafuar pas arritjes në Kornidzor të Armenisë.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Refugjatët në Goris, në jug të Armenisë, para se të nisen drejt Jerevanit. Sekretari amerikan i Shtetit, Antony Blinken, i ka thënë presidentit azerbajxhanas, Ilham Aliyev, më 26 shtator se ai duhet të mbrojë civilët në Nagorno-Karabak.
9/12 Refugjatët në Goris, në jug të Armenisë, para se të nisen drejt Jerevanit. Sekretari amerikan i Shtetit, Antony Blinken, i ka thënë presidentit azerbajxhanas, Ilham Aliyev, më 26 shtator se ai duhet të mbrojë civilët në Nagorno-Karabak.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Refugjatët armenë të mbledhur në një qendër për regjistrim të Kryqit të Kuq në Goris. Blinken po ashtu i tha Aliyevit se duhet të ketë qasje të papenguar humanitare në Nagorno-Karabak.
10/12 Refugjatët armenë të mbledhur në një qendër për regjistrim të Kryqit të Kuq në Goris. Blinken po ashtu i tha Aliyevit se duhet të ketë qasje të papenguar humanitare në Nagorno-Karabak.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Një person i plagosur gjatë një shpërthimi në një pikë karburantesh në Stepankert, Nagorno-Karabak. Ai ndihmohet nga një person tjetër për të hipur në një autoambulancë pasi ka arritur në qendrën për djegie në Jerevan. Avokati për të drejtat e njeriut në rajonin e shkëputur, Gegham Stepanian, i tha Radios Evropa e Lirë se 68 persona kanë vdekur nga shpërthimi, i cili ndodhi në kohën kur banorët që po tentonin të iknin për në Armeni po prisnin në radhë të furnizonin makinat e tyre me karburante. Ende nuk është përcaktuar shkaku i shpërthimit.
11/12 Një person i plagosur gjatë një shpërthimi në një pikë karburantesh në Stepankert, Nagorno-Karabak. Ai ndihmohet nga një person tjetër për të hipur në një autoambulancë pasi ka arritur në qendrën për djegie në Jerevan. Avokati për të drejtat e njeriut në rajonin e shkëputur, Gegham Stepanian, i tha Radios Evropa e Lirë se 68 persona kanë vdekur nga shpërthimi, i cili ndodhi në kohën kur banorët që po tentonin të iknin për në Armeni po prisnin në radhë të furnizonin makinat e tyre me karburante. Ende nuk është përcaktuar shkaku i shpërthimit.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Një grua e moshuar, e lënduar në kokë, pret para një qendre për refugjatë në Goris më 27 shtator. Familja e saj u përfshi në një aksident trafiku në kohën kur po iknin nga Nagorno-Karabaku. Në total, 192 trupa azerbajxhanase u vranë dhe 511 të tjerë u plagosën gjatë ofensivës së javës së kaluar, njoftoi Ministria e Shëndetësisë së Azerbajxhanit më 27 shtator.
12/12 Një grua e moshuar, e lënduar në kokë, pret para një qendre për refugjatë në Goris më 27 shtator. Familja e saj u përfshi në një aksident trafiku në kohën kur po iknin nga Nagorno-Karabaku. Në total, 192 trupa azerbajxhanase u vranë dhe 511 të tjerë u plagosën gjatë ofensivës së javës së kaluar, njoftoi Ministria e Shëndetësisë së Azerbajxhanit më 27 shtator.
Dhjetëra mijëra armenë etnikë kanë ikur nga Nagorno-Karabaku për në Armeni, shumica prej tyre të uritur dhe të lodhur nga udhëtimi, por edhe të shqetësuar për paqartësitë që i presin. (Përgatiti: Mimoza Sadiku)
Previous slide
Next slide

Që nga rënia e Perandorisë ruse në vitin 1917, edhe Azerbajxhani, edhe Armenia thonë se kanë kontroll mbi të.

Territori njihet ndërkombëtarisht si pjesë e Azerbajxhanit, por banorët e tij janë kryesisht armenë etnikë dhe kanë Qeverinë e tyre, e cila ka pasur vazhdimisht lidhje të ngushta me Qeverinë në Armeninë fqinje, por nuk është njohur zyrtarisht prej saj apo shteteve të tjera anëtare të Organizatës së Kombeve të Bashkuara.

Armenët, të cilët janë të krishterë, pretendojnë se kanë një dominim të gjatë historik në këtë zonë, që daton disa shekuj para Krishtit.

Azerbajxhani, banorët e të cilit janë kryesisht myslimanë, e lidh gjithashtu identitetin e tij historik me këtë territor. Ai i akuzon armenët për dëbimin e azerbajxhanasve që kanë jetuar aty në vitet 1990.

XS
SM
MD
LG