Mali i Zi është anëtari i 29-të i NATO-s nga 5 qershori i vitit 2017 - Fotografi ilustruese.
Në Mal të Zi duhet të formohen autoritetet, në mënyrë që vendi të marrë një vendim të harmonizuar me NATO-n, anëtare e së cilës është, thotë admirali në pension dhe ish-shefi i Shtabit të Përgjithshëm të Ushtrisë së Malit të Zi, Dragan Samarxhiq.
Në një bisedë me Radion Evropa e Lirë, ai ka theksuar se kjo nënkupton domosdonë që kriza aktuale politike në vend të zgjidhet apo që Qeveria e re të formohet sa më parë, të zgjidhet kryetari i Parlamentit dhe që institucionet të vihen në funksion.
Këshilli i Mbrojtjes dhe Sigurisë, organ ky shtetëror që komandon me Ushtrinë e Malit të Zi, më 2 mars, nuk mori vendim për të bërë ndryshimin e gjendjes së një njësie ushtarësh malazezë të stacionuar në Letoni, si pjesë e një force të NATO-s , nga sistemi stërvitor në një regjim gatishmërie dhe mbështetjeje.
Meqenëse vendimet e Këshillit prej tre anëtarësh merren unanimisht, puna e tij u bllokua që në fillim nga largimi i Strahinja Bullajiqit, kryesues i Parlamentit të Malit të Zi, një zyrtar i Frontit Demokratik pro-serb, i cili është një kundërshtar i hapur i NATO-s dhe një mbështetës i politikës së Rusisë zyrtare.
Përveç kryetarit të Parlamentit, anëtarë të Këshillit janë edhe presidenti i Malit të Zi, Millo Gjukanoviq, dhe kryeministri i Qeverisë, Zdravko Krivokapiq, të cilit iu votua mosbesimi.
Duke u larguar, Bullajiq bllokoi punën e Këshillit, me arsyetimin se “ai është kundër dërgimit të ushtarëve malazezë jashtë kufijve të Malit të Zi në çfarëdo aksioni ushtarak sulmues”.
Ministria e Mbrojtjes e Malit të Zi i ka demantuar deklaratat e Bullajiqit, duke thënë se asnjëherë nuk është propozuar dërgimi i ushtarëve malazezë në zonat e krizës, madje as në Ukrainë dhe se këto të dhëna janë absolutisht të pavërteta.
Për çfarë duhej të bisedohej?
Këshilli duhej të shqyrtonte propozimet e Ministrisë së Mbrojtjes në lidhje me dërgimin e njësive të Ushtrisë së Malit të Zi në forcat e Aleancës Veri-atlantike, me qëllim për t’iu përgjigjur krizave.
Për pjesëmarrjen e mundshme të pjesëtarëve të Ushtrisë së Malit të Zi në misione jashtë vendit, miratimi duhet të jepet nga Parlamenti i Malit të Zi, me propozimin e Këshillit.
Ndaj pyetjeve se si e komentojnë dështimin e mbajtjes së një seance të Këshillit të Mbrojtjes dhe Sigurisë dhe pse Mali i Zi nuk iu përgjigj kërkesave të Aleancës, shërbimi për media i NATO-s në Bruksel nuk ka dhënë përgjigje por ka sugjeruar që për këtë t’iu drejtuar autoriteteve malazeze “për çfarëdo komenti lidhur me pyetjet konkrete të parashtruara”.
Në përgjigjen për Radion Evropa e Lirë, Aleanca theksoi që ajo jep kontribut të rëndësishëm për sigurinë e përbashkët.
“Mali i Zi gjithmonë mund të llogarisë në NATO. Misioni ynë i policisë ajrore vazhdon ta ruajë si të sigurt hapësirën ajrore të Malit të Zi, me aeroplanë nga Italia dhe Greqia. NATO-ja dhe aleatët, gjithashtu, kanë treguar solidaritet dhe mbështetje të fuqishme për Malin e Zi gjatë pandemisë, duke përfshirë sigurimin e pajisjeve, furnizimeve mjekësore, mbështetjes financiare dhe furnizimeve tjera”, tha NATO.
Në Mal të Zi, Qeveria është në mandat teknik që nga fillimi i shkurtit, për shkak se i është votuar mosbesimi në Parlament. Po ashtu, Parlamenti ka mbetur pa kryetar, i cili u shkarkua nga detyra dhe në vend të tij, deri në zgjedhjen e një tjetri, është Strahinja Bullajiq nga Fronti Demokratik, të cilit, sipas funksionit të përkohshëm, i takon pozita edhe në Këshillin e Mbrojtjes dhe Sigurisë.
Duke shpjeguar nevojën që ushtarët malazezë në Letoni të jenë në gatishmëri, admirali Dragan Samarxhiq thotë se NATO-ja duhet të marrë masa parandaluese, pas agresionit të Rusisë kundër Ukrainës.
“Me qëllim të mbrojtjes së miliona njerëzve të vendeve të Aleancës. Kjo edhe ka qenë arsyeja pse u miratua një masë për forcimin e krahut lindor të NATO-s, por është theksuar se masat janë ekskluzivisht parandaluese dhe se NATO nuk dëshiron të kontribuojë në përshkallëzimin e krizës”, thotë Samarxhiq.
Bllokadën aktuale të Këshillit, si organ që komandon ushtrinë, ai e konsideron të pakuptimtë.
“Shpjegimi se Këshilli nuk mund të funksionojë, paraqet shmangie nga detyrimet. Nëse dikush sulmon Malin e Zi sot, a do të thotë kjo se ne nuk kemi mundësi të marrim ndonjë vendim për të angazhuar ushtrinë dhe se vetëm do ta ngrehim flamurin e bardhë?”.
Samarxhiq, i cili ishte përfaqësues zyrtar i Malit të Zi në NATO, deri në janar të këtij viti, thotë se Aleanca mbikëqyr se çfarë po ndodh në Mal të Zi.
“Mendoj se anëtarët e misionit tonë në NATO dhe presidenti i Malit të Zi na informuan për situatën, në të cilën ndodhemi dhe se NATO po i përcjell të gjitha ngjarjet në Mal të Zi, si dhe që ata e dinë se një krizë politike është në zhvillim e sipër”, thekson Samarxhiq.
Aleksandar Radiq, analist ushtarako-politik nga Beogradi, shpjegon se NATO-ja synon të fuqizojë forcat e saj drejt Rusisë, veçanërisht në shtetet baltike, ku Mali i Zi ka një njësi në Letoni.
Implikimet në Bruksel
Duke komentuar faktin se konflikti politik në Mal të Zi është bartur në vendimmarrjen lidhur me NATO-n, Radiq thotë se mekanizmat e brendshëm politikë janë shumë të rëndësishëm, sepse NATO është një organizatë e bazuar në vendimet sovrane të anëtarëve për forcat e tyre ushtarake.
“Pavarësisht nga detyrimet në NATO-s, asnjë vendim nuk mund të zbatohet pa një konsensus politik për mekanizmat, të cilët ndryshojnë nga vendi në vend. Kjo është një pikë e dobët e NATO-s, sepse askush nuk mund të urdhërojë një njësi malazeze të shkojë askund, nëse procedura e përcaktuar në nivel kombëtar nuk është kryer”.
Duke iu përgjigjur pyetjes se a do të bëhet Mali i Zi partner jo i besueshëm i NATO-s, për shkak të mosmarrjes së vendimeve me kohë, Radiq beson se në këtë rast nuk do të ketë pasoja të veçanta.
NATO-ja nuk do të jetë e lumtur, por nuk pres ndonjë pasojë më radikale. Malit të Zi i kërkohet të bëjë atë që duhet bërë dhe çfarë është rënë dakord, por askush nuk mund ta detyrojë Malin e Zi. Mund të shfaqet pakënaqësi në organizatë, por Mali i Zi nuk do të përjashtohet nga NATO për shkak të kësaj. Rruga për të dalë nga situata në të cilën ndodhet tani mekanizmi vendimmarrës në Mal të Zi, natyrshëm është politik dhe zgjidhet në nivelin e politikës ditore”, tha Radiq, duke shtuar se Mali i Zi ka dy kompani këmbësorie të deklaruara për operacionet e NATO-s.
Vendimet e Këshillit, për përdorim të brendshëm politik
Por, ndonëse seanca e Këshillit praktikisht nuk u mbajt, ajo u përdor për akuza të ndërsjella.
Udhëheqësi i Frontit Demokratik, Andria Mandiq, përshëndeti largimin e Bullajiqit nga takimi, duke e uruar atë për “rezistencën ndaj presionit të Millo Gjukanoviqit dhe devijimeve të anëtarëve të qQeverisë së shkarkuar të Zdravko Krivokapiqit” për të dërguar ushtarët malazezë “jashtë kufijve të atdheut”.
Bullajiqi shkoi një hap më tej, duke vlerësuar se kjo ishte një përpjekje për të vendosur shpejt e shpejt për angazhimin e ushtarëve malazezë, pa qëndrimin e Kuvendit, i cili, siç theksoi ai, “përfaqëson një lloj grushti shteti zvarritës”.
Kryeministri Krivokapiq ka reaguar duke pyetur se si Bullajiqi e ka penguar dërgimin e ushtarëve malazezë në Ukrainë, kur kjo ishte pika e rendit të ditës që po diskutohej. Ai i bëri thirrje DF-së të deklarojë nëse është ende në favor të anëtarësimit të Malit të Zi në BE.
Presidenti Gjukanoviq akuzoi kryeministrin Krivokapiq se po i interpreton rregulloret në mënyrë politike tendencioze dhe për këtë shkak po krijohet “përshtypja për një bllokade institucionale dhe për paaftësi të shtetit për të përmbushur detyrimet e tij ndërkombëtare”.
Ai hodhi poshtë pretendimet se Këshilli duhej të vendoste për dërgimin e ushtarëve malazezë në Ukrainë, siç kanë raportuan disa media të afërta me Frontin Demokratik.
Mali i Zi, 15 vjet shtet në 15 foto
1/152006 - REFERENDUMI
Festimet shpërthyen në Podgoricë, pas rezultatit të referendumit. Në votim morën pjesë 86.5 për qind e personave me të drejtë vote - 55.5 për qind e mbështetën pavarësimin, përderisa 44.5 për qind e qytetarëve dëshiruan të ruanin shtetin e përbashkët me Serbinë.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
2/152007 - MBLEDHJA E PARË E KUVENDIT MALAZIAS
Kuvendi i Malit të Zi mbajti mbledhjen e parë, ku miratoi Kushtetutën e vendit, e cila përcaktoi përdorimin e gjuhës, himnit dhe flamurit të shtetit.
Mali i Zi është njohur nga 182 shtete. E para që e njohu ishte Islanda.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
3/152008 - INVESTIMET RUSE DHE MADONNA
Vitet e para të pavarësisë u shënuan nga një zhvillim i shpejtë ekonomik dhe investime të mëdha në patundshmëri, kryesisht nga investitorë rusë, veçanërisht në zonat bregdetare.
U mbajt koncerti më i madh dhe më i shtrenjtë në historinë e Malit të Zi. U raportua se koncerti dyorësh i yllit botëror të muzikës pop, Madonna, në plazhin e Jazit, afër Budvës, kushtoi 5.3 milionë euro.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
4/152008 - "PESHKAQENËT" DHE "LUANESHAT"
Ekipi i Malit të Zi në vaterpolo fitoi vendin e parë në Kampionatin Evropian në Malaga, medalja e parë e artë për Malin e Zi të pavarur. Në finale, “peshkaqenët” mposhtën Serbinë.
Një sukses i ngjashëm u arrit katër vjet më vonë, nga lojtaret e hendbollit, të cilat u bënë kampione të Evropës, në kampionatin e zhvilluar në Beograd. “Luaneshat” mundën Norvegjinë.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
5/152010 - KANDIDATURA PËR ANËTARËSIM NË BE
Mali i Zi u bë kandidat për anëtarësim në Bashkimin Evropian, dhe hapi negociatat më 2021. Deri më tani, të gjithë kapitujt janë hapur, dhe tre prej tyre janë mbyllur përkohësisht. Shteti ka më së shumti probleme me përmbushjen e standardeve të zbatimit të ligjit.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
6/152013 - PARADA E KRENARISË
Parada e parë e Krenarisë në Malin e Zi u mbajt në Budvë, ku u zhvilluan përleshje të ashpra mes policisë dhe kundërshtuesve të marshit. Shumë persona u lënduan, dhe shumë të tjerë u arrestuan.
Parada u përkrah nga ambasadat, organizatat ndërkombëtare dhe qeveria e Malit të Zi. Organizimet e ardhshme ishin më të qeta, e më të shpeshta. Shtatë vjet më vonë, Kuvendi i Malit të Zi miratoi Ligjin për partneritetet civile mes personave të gjinisë së njëjtë, zbatimi i të cilit pritet të fillojë këtë vit.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
7/152015 - PROTESTAT E OPOZITËS
Protestat e para të mëdha opozitare u mbajtën para ndërtesës së Kuvendit të Malit të Zi, në të cilat përfaqësuesit e Fronit Demokratik proserb i kërkuan autoriteteve të atëhershme nga Partia Demokratike e Socialistëve që të formonin një qeveri kalimtare, dhe të mbanin zgjedhje të lira.
Ata vendosën tenda, të cilat policia i hoqi pas njëzet ditësh.
Kulmi i protestës u shënua më 24 tetor, kur një masë njerëzish, e udhëhequr nga krerët e FD-së, u përpoqën të hynin me forcë në Kuvend – por u ndalën nga policia. Në protesta u lënduan 40 persona.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
8/152015 - AUTOSTRADA
Nisi ndërtimi i segmentit të parë të autostradës në Malin e Zi, nga një kompani kineze. Ndonëse ishte paraparë të kryhej më 2019, rruga nuk është përfunduar ende.
Projekti e ka zhytur Malin e Zi në një borxh të madh, që po rëndon mbi ekonominë e tij, të prekur edhe nga pandemia e COVID-19.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
9/152016 - CHARLES DHE CAMILLA
Princi Charles dhe dukesha Camilla bënë një vizitë zyrtare në Malin e Zi, e para nga pjesëtarë të familjes mbretërore britanike në Malin e Zi të pavarur. Ata nisën vizitën në Cetinje, ku i priti presidenti Filip Vujanoviq.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
10/152016 - PËRPJEKJA PËR GRUSHT SHTETI
Në ditën e zgjedhjeve parlamentare në tetorin e 2016-s, zyra e prokurorit të Malit të Zi dhe policia njoftuan se kishin penguar një komplot nga disa persona për të pushtuar ndërtesën e Qeverisë dhe për të vrarë kryeministrin Milo Gjukanoviq, në një përpjekje për të bllokuar hyrjen e Malit të Zi në NATO.
Në hetimet dhe gjykimin që pasoi, 14 persona, përfshirë udhëheqës të Frontit Demokratik, disa qytetarë serbë dhe dy rusë, u akuzuan për përpjekje për terrorizëm. Në majin e vitit 2019, ata u dënuan me gjithsej 70 vjet burgim, por në shkurtin e 2021-s, Gjykata e Apelit e Malit të Zi e anuloi vendimin dhe e ktheu rastin në rigjykim.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
11/152017 - NATO DHE PENCE
Mali i Zi u bë anëtar i NATO-s, pas aprovimit të anëtarësimit nga deputetët e Kuvendit të Malit të Zi më 28 prill, në Cetinje.
Anëtarësimi u parapri nga kundërshtime të ashpra nga Fronti Demokratik proserb, mbështetësit e të cilit protestuan para ndërtesës ku po zhvillohej seanca, bashkë me disa organizata të tjera, të cilat dogjën flamurin e NATO-s. Rrugës drejt anëtarësimit, Mali i Zi pati edhe një kundërshtar të fuqishëm në skenën ndërkombëtare – Rusinë.
Në të njëjtin vit, nënpresidenti i Shteteve të Bashkuara të Amerikës, Mike Pence, e vizitoi Malin e Zi. Ai foli me zyrtarët malazias për sigurinë në rajon, ndikimin rus dhe integrimin euroatlantik.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
12/152018 - VITI I HUMANITETIT
Tatjana Vukiqeviq nga Nikshiqi i dhuroi njërën veshkë një fqinji 20 vjet më të ri. Ky gjest i motivoi edhe disa bashkëqytetarë të Tatjanës që të veprojnë njëjtë.
Në të njëjtin vit, Nina Vojinoviq nga Nikshiqi i dhuroi njërën veshkë një të riu të panjohur, ndërsa më pas të tjerët ndoqën shembullin e saj.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
13/152019 - PROTESTAT QYTETARE
Protestat më të mëdha qytetare në Malin e Zi u mbajtën më 2019, të organizuara nga lëvizja “Rezisto”. Mijëra qytetarë protestuan për muaj me radhë, pas zbulimit të aferës “Zarfi”, që ekspozoi korrupsionin politik të qeverisë.
Qytetarët kërkuan dorëheqjen e udhëheqësve të shtetit malazias, të qeverisë dhe të gjyqësorit, duke i mbajtur ata përgjegjës për korrupsion të vazhdueshëm. Protestat u dobësuan, pasi atyre iu bashkuan partitë opozitare.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
14/152020 - KISHA SERBE
Viti i kaluar u shënua nga procese gjyqësore dhe protesta masive të organizuara nga Kisha Ortodokse Serbe në Malin e Zi, kundër miratimit të Ligjit për Liritë Fetare, i cili parasheh që pronat për të cilat kisha nuk ka dëshmi pronësie të bëhen prona shtetërore.
Dhjetëra mijëra besimtarë nga të gjitha qytetet e Malit të Zi morën pjesë në liturgjitë e organizuara, dhe ata u udhëhoqën nga mitropoliti Amfilohije, i cili vdiq në nëntor nga koronavirusi.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
15/152020 - NDËRRIMI I PUSHTETIT
Në zgjedhjet parlamentare të mbajtura më 30 gusht, në Malin e Zi, qeveria u ndërrua pas tri dekadash. Fronti Demokratik proserb, demokratët dhe lëvizja qytetare URA fituan zgjedhjet.
Në dhjetor, u zgjodh qeveria e udhëhequr nga kryeministri Zdravko Krivokapiq, i cili, si person jopartiak, udhëhoqi bllokun opozitar në zgjedhje, pas sugjerimit të Kishës Ortodokse Serbe në Malin e Zi.
Partia Demokratike e Socialistëve e presidentit Milo Gjukanoviq doli në opozitë, përderisa ai vetë mbeti në postin e presidentit të Malit të Zi.
Pesëmbëdhjetë vjet kanë kaluar që nga 21 maji i vitit 2006, kur Mali i Zi vendosi, nëpërmjet një referendumi, ta rikthente pavarësinë e tij.
Shteti ballkanik kishte fituar fillimisht pavarësinë më 1878, në Kongresin e Berlinit, për t’u bërë shteti i 27-të sovran në botë.
Pas Luftës së Parë Botërore, Mali i Zi ishte aneksuar nga Serbia më 1918, me pëlqimin e fuqive të mëdha, ndërsa dinastia e tij ishte rrëzuar, për t’u bërë pjesë e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve.
Si pjesë e atij komuniteti, Mali i Zi hyri në Luftën e Dytë Botërore, pas së cilës u bë njëra nga gjashtë republikat e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë.
Në fillimin e viteve të 90-ta të shekullit të 20-të, në kohën e shpërbërjes së Jugosllavisë, Mali i Zi mbeti në një federatë dyanëtarëshe me Serbinë, Republikën Federale të Jugosllavisë, e cila më pas u transformua në Unionin Shtetëror të Serbisë dhe Malit të Zi.
Me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Mali i Zi arriti të luftonte për të drejtën për mbajtje të një referendumi për pavarësim, i cili u mbajt më 21 maj të 2006-s. (Përgatiti: Trim Haliti)
Previous slide
Next slide
Roli i Malit të Zi në NATO
Trupat malazeze janë pjesë e grupit luftarak shumëkombësh të NATO-s në Letoni dhe misionit paqeruajtës të KFOR-it në Kosovë, me mandat nga OKB-ja.
Mali i Zi u bë anëtar i NATO-s në vitin 2017, gjatë kohës kur në pushtet ishte Partia Demokratike e Socialistëve të presidentit Millo Gjukanoviq.
Tre vjet më vonë në zgjedhjet, në gusht të vitit 2020, Fronti Demokratik pro-serb dhe pro-rus, Demokratët dhe Lëvizja Qytetare URA, fituan pushtetin. Qeverisë së zgjedhur të Zdravko Krivokapiqit, pas një viti e gjysmë, iu votua mosbesimi, ndërkaq partitë fituese të zgjedhjeve hynë në konflikte politike me njëra-tjetrën për mënyrën se si të dilet nga kriza.
