Shtetet e Bashkuara po e shqyrtojnë kërkesën e Ukrainës për të marrë raketa me rreze të gjatë veprimi, Tomahawk, për luftën e saj për ta zmbrapsur pushtuesin rus, tha të dielën nënpresidenti amerikan, JD Vance.
Presidenti i Ukrainës, Volodymyr Zelensky, ka kërkuar nga Shtetet e Bashkuara që t'u shesin raketa Tomahawk vendeve evropiane në mënyrë që ato pastaj t'ia dërgojnë ato Ukrainës.
Vance tha në “Fox News Sunday” se presidenti amerikan, Donald Trump, do ta marrë vendimin përfundimtar për këtë marrëveshje.
“Ne po shqyrtojmë një numër kërkesash nga evropianët”, tha Vance.
Raketat Tomahawk kanë një rreze veprimi prej 2.500 kilometrash, që nënkupton se Moska do të ndodhej brenda rrezes së armëve të Ukrainës nëse Kievit do t'i jepeshin ato.
Rusia pothuajse me siguri do ta shihte një veprim të tillë si përshkallëzim të luftës së saj në Ukrainë.
Trumpi i ka hedhur poshtë deri tani kërkesat e Ukrainës për përdorimin e raketave me rreze të gjatë veprimi, por tani ndihet i zhgënjyer me presidentin e Rusisë, Vladimir Putin, që nuk po pranon të arrijë marrëveshje për paqe.
Keith Kellogg, i dërguar i posaçëm i SHBA-së për Ukrainën, tha se Trumpi ka sinjalizuar se tani Kievi duhet të jetë në gjendje të kryejë sulme me armë me rreze të gjatë kundër Rusisë.
“Unë mendoj, duke kuptuar çfarë ai [Trump] ka thënë, dhe duke kuptuar çfarë ka thënë nënpresidenti Vance... përgjigjja është po. Përdorni mundësinë për të goditur thellë. Nuk ekzistojnë vende të sigurta”, tha Kellogg gjatë një interviste për Fox News më vonë të dielën.
Si do të mund ta ndihmonin Ukrainën raketat amerikane Tomahawk
Tomahawk u krijua në vitet '70, mes tensioneve të Luftës së Ftohtë me Bashkimin Sovjetik. Raketa lundruese është e menduar për të fluturuar në largësi të mëdha, mjaftueshëm ulët për të shmangur shumicën e radarëve, me shpejtësi të një avioni pasagjerësh.
Raketa me gjatësi prej 5.5-metrash është e pajisur me një predhë me peshë prej gjysmë toni, dhe mund të fluturojë rreth 1.600 kilometra.
Secila raketë është e pajisur me sisteme komplekse të brendshme të navigacionit, dhe kushton rreth 2 milionë dollarë.
Kievi ka bërë vazhdimisht thirrje për furnizim me raketa amerikane me rreze të gjatë veprimi. Më 2024, presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, la të kuptohet se Kievi kishte kërkuar Tomahawk. Një zyrtar i Shtëpisë së Bardhë asokohe u raportua ta kishte quajtur kërkesën "tërësisht të parealizueshme".
Presidenti amerikan, Donald Trump, ka shprehur zemërim gjithnjë e më të madh me Moskën për shkak të ngecjes së negociatave për paqe. Furnizimi i mundshëm i Ukrainës me Tomahawk u raportua të jetë kthyer në agjendë së voni, teksa Shtëpia e Bardhë po synon ta detyrojë Kremlinin "t'i përjetojë dhimbjet" e luftës që ka nisur.
Në një bisedë telefonike në fillim të muajit korrik, presidenti Trump raportohet ta ketë pyetur homologun Zelensky: "Volodymyr, a mund ta godisni ju Moskën? [...] A mund ta godisni edhe Shën Petersburgun?". Presidenti ukrainas thuhet të jetë përgjigjur: "Sigurisht se po. Mundemi, nëse na i jepni armët".
Më 15 korrik, Trump mohoi se po synon ta armatosë Kievin me raketat me rreze të gjatë veprimi.
Nuk dihet se si do ta përdorte Ukraina armën, e cila lëshohet zakonisht nga anijet apo nëndetëset luftarake.
Raketat Tomahawk mund të lëshohen edhe nga disa aeroplanë luftarkë, por një zyrtar ukrainas ka pranuar se ato "nuk janë të lehta për t'u përdorur" pa avionë bombardues strategjikë, të cilët Kievi nuk i ka.
Raketalëshues të rinj tokësorë për Tomahawk ekzistojnë, por teknologjinë aktualisht e zotëron vetëm SHBA-ja.
Sistemet e lëshimit nga toka për raketat lundruese nisën të ndërtohen pas dështimit të Traktatit për Forcat Bërthamore me Rreze Mesatare Veprimi, më 2019. Marrëveshja SHBA-Rusi ndalonte raketat tokësore me rreze prej ndërmjet 500 dhe 5.500-kilometrash.